Ticaret Bakanlığı, kayıt dışı ekonomiyi engellemek ve hizmet kalitesini standardize etmek amacıyla araç kiralama sektörünü köklü bir şekilde değiştirecek yeni bir yönetmelik taslağı hazırladı. 1 Ocak 2027 tarihine kadar tam uyum süreci öngörülen bu düzenleme, hem rent-a-car firmalarına sıkı operasyonel kurallar getiriyor hem de tüketicilere geniş haklar tanıyor.
- Yaş ve Kilometre Sınırı: Klasik araçlar hariç, 5 yaşından büyük veya 100 bin km’yi aşmış araçlar kiraya verilemeyecek.
- Depozito Güvencesi: Depozitolar, araç tesliminden sonra en geç 7 gün içinde iade edilecek; keyfi kesintiler yasaklanıyor.
- Ücretsiz Donanım: Talep edilmesi halinde bebek koltuğu, navigasyon ve HGS gibi ekipmanlar ile kış lastiği ücretsiz sunulacak.
- Yetki Belgesi Şartı: Yetki belgesi olmayan işletmeler online platformlarda ilan veremeyecek.
Araç Kiralama Filolarında Gençleşme ve Çevreci Dönem
Yeni düzenlemenin en dikkat çeken maddesi, kiralık araçların teknik niteliklerine getirilen sınırlamalar oldu. Tüketicinin yolda kalma riskini minimize etmek isteyen Bakanlık, filolarda köklü bir gençleştirme operasyonu başlatıyor.
Buna göre, klasik otomobiller istisna olmak kaydıyla; 5 yaşını doldurmuş veya 100 bin kilometreyi geçmiş araçların kiralanması yasaklanıyor. Ayrıca işletmelerin en az 5 tanesi kendi mülkiyetinde olmak üzere toplamda minimum 10 araçlık bir filoya sahip olması gerekecek.
Büyükşehirlerde Elektrikli Araç Zorunluluğu Büyükşehirlerde faaliyet gösteren firmalar için çevreci bir adım atılıyor. Filoda en az iki adet hibrit veya elektrikli araç bulundurma şartı getirilirken, bunlardan birinin yerli üretim (TOGG vb.) olması hedefleniyor.
Tüketici Hakları: Depozito ve Ek Ücretler
Müşterilerin en sık yaşadığı “depozito iade edilmemesi” veya “fahiş ek ücretler” sorunları tarih oluyor. Yönetmelik taslağı, finansal süreçleri net kurallara bağlıyor:
- Hızlı İade: Araç teslim alındıktan sonra depozito en geç 7 gün içinde iade edilmek zorunda.
- Kesinti Yasağı: Olağan kullanım sonucu oluşan yıpranmalar için depozitodan kesinti yapılamaz.
- İptal Hakkı: Ön ödemeli rezervasyonlarda, araç tesliminden 24 saat öncesine kadar ücretsiz iptal hakkı tanınıyor.
- Mahkeme Kararı Şartı: Kaza sonrası “değer kaybı” adı altında istenen ücretler, taraflar anlaşamazsa mahkeme kararı olmadan tahsil edilemeyecek.
Ücretsiz Ekipman ve Sigorta Güvencesi
Yeni dönemde, kiralama bedeline dahil olması gereken hizmetlerin kapsamı genişletiliyor. Firmalar artık kasko ve sigorta bedellerini kiralama fiyatına dahil etmek zorunda; bu kalemler için müşteriden ekstra ücret talep edilemeyecek.
Ayrıca tüketicinin talep etmesi durumunda aşağıdaki donanımlar ücretsiz sağlanacak:
- Bebek/Çocuk koltuğu
- Navigasyon cihazı
- HGS/OGS etiketi
- Kış lastiği (Mevsim koşulları gerektiriyorsa)
Dijital Takip ve İlan Sitelerine Sorumluluk
Sektördeki kayıt dışılığı önlemek için “Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi” kuruluyor. Tüm kiralama süreçleri, araç kayıtları ve yetki belgeleri bu dijital altyapı üzerinden takip edilecek.
Online ilan siteleri ve kiralama uygulamaları da bu denetimden payını alıyor. Platformlar, ilan veren firmanın yetki belgesini kontrol etmekle yükümlü olacak. Yetki belgesi olmayan işletmelerin ilan yayınlamasına izin verilmeyecek.
Özetle Neler Değişiyor?
| Konu | Mevcut / Eski Durum | Yeni Yönetmelik Taslağı |
| Araç Yaşı | Sınır yok, eski araçlar kiralanabiliyor. | Maksimum 5 yaş sınırı getiriliyor. |
| Kilometre | Sınırsız. | 100.000 KM üzeri araçlar kiralanamaz. |
| Depozito | İadeler haftalar sürebiliyor. | En geç 7 gün içinde iade zorunluluğu. |
| Ek Ücretler | Bebek koltuğu vb. için ek ücret alınıyor. | Bebek koltuğu, Navigasyon, HGS ücretsiz. |
| Sigorta | Bazen fiyata dahil edilmiyor. | Kasko ve sigorta fiyata dahil olmak zorunda. |
Yeni düzenlemeye göre, kiralama şirketi aracı teslim aldıktan sonra en geç 7 gün içinde depozito bedelini iade etmek zorundadır.
Hayır, yeni yönetmelik taslağına göre talep etmeniz durumunda bebek koltuğu, navigasyon ve HGS gibi donanımlar işletme tarafından ücretsiz sağlanmak zorundadır.
Evet, klasik otomobiller haricinde 5 yaşından büyük veya 100.000 kilometreyi aşmış araçların kiraya verilmesi yasaklanacaktır.
